Jean Remy

Jean Remy was socioloog en hoogleraar aan de Université catholique de Louvain (UCL). Hij verwierf internationale erkenning als stads- en godsdienstsocioloog. Remy volgde aanvankelijk studies filosofie aan het jezuïetencollege van Leuven-Egenhoven, waar hij een verhandeling schreef over de jonge Marx. Daarna studeerde hij economie. Zijn doctoraat werd gepubliceerd in het boek 'La ville, phénomène économique' (1966), waarin hij stedelijke ontwikkeling vanuit economisch perspectief analyseerde. In 1958 werd hij door socioloog en priester François Houtart aangeworven bij het Centre de recherches socio-religieuses (CRSR) in Brussel. Hij leidde er een grote studie over de regio Charleroi, waarna hij ook onderzoek verrichtte naar de stad Luik. In 1964 werd hij mededirecteur van het Centre de sociologie des religions. Samen met Liliane Voyé richtte hij in 1967 aan de KUL het Centre de sociologie urbaine et rurale op.

De taalstrijd rond de Leuvense universiteit, de splitsing van de instelling en de verhuizing naar Louvain-la-Neuve had een blijvende invloed op Remy's denken. Vanuit deze ervaring ontwikkelde hij het concept van de 'sociale transactie', een sociologisch paradigma dat onderzoekt hoe conflicterende belangen via tijdelijke en praktische compromissen tot samenleven kunnen leiden. Deze benadering werd voor het eerst uitgewerkt in 'Produire ou reproduire?', dat hij schreef met Liliane Voyé en Émile Servais. Vanaf 1969 was Remy betrokken bij de planning van Louvain-la-Neuve als consultant van het ontwerpteam rond kunsthistoricus Raymond Lemaire. Hij verdedigde het idee van een volwaardige stad in plaats van een klassieke universiteitscampus en werd een pionier van participatieve stedenbouw. In 1992 werd hij verantwoordelijk voor de coördinatie van het stedelijk ontwikkelingsplan van Louvain-la-Neuve, een functie die hij bleef uitoefenen tot 2007, ook na zijn emeritaat in 1996. Over deze ervaring publiceerde hij onder meer 'Louvain-la-Neuve, une manière de concevoir la ville' (2007).

Als gewoon hoogleraar vanaf 1974 doceerde hij het vak Stedelijke, rurale en religieuze sociologie, evenals het vak Sociologische aspecten van de stads- en ruimtelijke ordening (1976-78, samen met Liliane Voyé). Zijn internationale netwerk strekte zich uit van Montréal en Genève tot talrijke universiteiten in Frankrijk, Afrika en Latijns-Amerika. Hij verbleef onder meer in 1968 aan het MIT, de University of Chicago, Berkeley en Ottawa, en werkte mee aan het stedelijk ontwikkelingsplan van Bandung in 1972. Van 1987 tot 2007 leidde hij het invloedrijke tijdschrift 'Espaces et Sociétés'.